Menzura, promień podstrunnicy i liczba progów: jak czytać parametry gryfu
Napisał Grzegorz Sobczak, opublikowano .

Kształt korpusu widać od razu, gryfu już nie. A to gryf decyduje, czy akord barré przychodzi łatwo, czy struny wydają się twarde, i czy palce sięgną do najwyższych progów. Trzy liczby z karty parametrów mówią o nim najwięcej: menzura, promień podstrunnicy i liczba progów.
Menzura: długość drgającej struny
Menzura to odległość od siodełka do mostka, czyli długość tej części struny, która drga. Im dłuższa, tym struna przy tym samym stroju jest mocniej napięta. Daje to sprężysty, wyraźny bas i jaśniejszy dźwięk. Krótsza menzura oznacza luźniejsze struny, łatwiejsze podciąganie i nieco cieplejsze brzmienie.
| Menzura | Gdzie ją spotkasz | Co z tego wynika |
|---|---|---|
| ok. 625 do 629 mm | gitary typu LP i SG, wiele półpudeł | luźniejsze struny, łatwe podciąganie, krótsze odstępy między progami |
| 645 do 648 mm | gitary typu ST i T, dużo nowoczesnych konstrukcji | większe napięcie, wyraźniejszy atak |
| 565 mm | gitary dla dzieci i podróżne | mały zasięg dłoni, wygoda przy krótszych palcach |
| 673 do 686 mm | gitary siedmiostrunowe, barytonowe | napięta najniższa struna przy niskim stroju |
Krótką menzurę 628 mm mają Epiphone Les Paul Custom, Harley Benton SC-550 II i Harley Benton DC-580. Gretsch G6131-MY ma jeszcze krótszą, 625 mm. Na drugim biegunie stoi Harley Benton TE-52 z menzurą 648 mm, typową dla gitar typu T.
Harley Benton RG-Junior ma menzurę 565 mm. To pełnoprawna gitara elektryczna z dwoma humbuckerami, tylko zmniejszona: dla dziecka albo jako gitara, którą zabierasz w podróż.
Siedem strun i gryf wieloskalowy
Gitara siedmiostrunowa dokłada niską strunę H. Żeby nie wisiała luźno, producenci wydłużają menzurę. Jackson JS22-7 Dinky ma 673 mm na wszystkich strunach.
Cort KX507MS idzie dalej: gryf wieloskalowy, z menzurą 648 mm po stronie wysokich strun i 686 mm po stronie najniższej. Progi stoją ukośnie, w wachlarzu. Każda struna dostaje długość, która jej służy, a dłoń przyzwyczaja się do ukośnych progów szybciej, niż się wydaje. To rozwiązanie dla osób, które stroją nisko i grają metal progresywny lub djent.
Promień podstrunnicy: płaska czy zaokrąglona
Podstrunnica nie jest płaska, lecz lekko wypukła. Promień tego łuku podaje się w milimetrach albo calach. Mały promień, na przykład 305 mm (12 cali), daje wyraźnie zaokrągloną podstrunnicę, wygodną przy akordach. Duży promień, 400 mm (ok. 16 cali) i więcej, to prawie płaska powierzchnia, na której łatwiej o niską akcję strun i szybkie granie solowe bez gaśnięcia dźwięku przy podciąganiu.
Większość gitar w tym zestawieniu ma 305 mm. Mayones Regius Core 6 ma 406 mm, a Harley Benton ST-Modern ma promień złożony, od 305 mm przy siodełku do 406 mm przy końcu podstrunnicy. Taki gryf jest zaokrąglony tam, gdzie grasz akordy, i płaski tam, gdzie grasz solówki.
21, 22 czy 24 progi
Liczba progów mówi, jak wysoko sięga skala. 21 lub 22 progi to klasyka, w zupełności wystarczająca do akordów i większości solówek. 24 progi dają pełne dwie oktawy na każdej strunie i są typowe dla gitar rockowych i metalowych. Mayones, Jackson, Cort i DC-580 mają po 24 progi. Przy 24 progach przetwornik przy gryfie zwykle przesuwa się bliżej mostka, co lekko zmienia jego brzmienie.
Na co patrzeć przy wyborze
- Małe dłonie lub pierwsza gitara: menzura 628 mm albo 565 mm, promień 305 mm.
- Granie akordów, rock, blues: 628 do 648 mm, 22 progi.
- Szybkie solówki: duży lub złożony promień, 24 progi.
- Niskie strojenia i siedem strun: 673 mm lub gryf wieloskalowy.
Same liczby nie powiedzą wszystkiego o profilu gryfu, czyli o jego grubości i kształcie w przekroju. Tę informację znajdziesz w opisie producenta, a o wygodzie dużo mówią opinie kupujących przytoczone na stronach poszczególnych modeli.
Noty z tego samouczka
- Cort KX507MS Pale Moon Ebony 4,7 na 5
- Jackson JS22-7 Dinky AH SB 4,4 na 5
- Harley Benton RG-Junior BK Rock Series 4,4 na 5
- Harley Benton ST-Modern MN HSS FBB 4,7 na 5
- Mayones Guitars Regius Core 6 Poplar
- Gretsch G6131-MY Malcolm Young 4,9 na 5
- Harley Benton DC-580 CH Vintage Series 4,6 na 5
- Epiphone Les Paul Custom Ebony IGC 4,6 na 5
- Harley Benton SC-550 II FTF 4,7 na 5
- Harley Benton TE-52 NA Vintage Series 4,6 na 5